Viêm dạ dày nên ăn gì, kiêng gì để hỗ trợ phục hồi niêm mạc dạ dày?

Viêm dạ dày khiến niêm mạc dạ dày trở nên nhạy cảm, dễ bị kích thích bởi axit dịch vị và một số loại thực phẩm. Vì vậy, viêm dạ dày nên ăn gì là vấn đề được nhiều người quan tâm trong quá trình kiểm soát triệu chứng và hỗ trợ phục hồi. Lựa chọn thực phẩm phù hợp, ăn uống đầy đủ và hạn chế các món dễ kích ứng có thể giúp giảm khó chịu, đồng thời hỗ trợ bảo vệ niêm mạc dạ dày.

1. Tầm quan trọng của chế độ ăn uống đến bệnh viêm dạ dày

Chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong quá trình kiểm soát và hỗ trợ điều trị viêm dạ dày, bên cạnh việc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ. Niêm mạc dạ dày khi bị viêm sẽ trở nên nhạy cảm hơn với các tác nhân kích thích, đặc biệt là axit dịch vị và một số loại thực phẩm có tính kích ứng. Việc lựa chọn đúng thực phẩm không chỉ giúp giảm bớt cảm giác đau, đầy hơi, khó chịu mà còn tạo điều kiện thuận lợi để lớp niêm mạc tổn thương có thời gian phục hồi.

Ngược lại, nếu tiếp tục duy trì thói quen ăn uống không phù hợp như ăn nhiều đồ cay nóng, chiên xào, uống rượu bia thường xuyên tình trạng viêm có thể kéo dài dai dẳng, thậm chí tiến triển thành các biến chứng nặng hơn như loét dạ dày hoặc xuất huyết tiêu hóa. Chính vì vậy, xây dựng một chế độ dinh dưỡng khoa học, phù hợp với tình trạng bệnh là bước quan trọng không thể bỏ qua trong quá trình điều trị viêm dạ dày.

2. Bị viêm dạ dày nên ăn gì?

2.1 Nhóm tinh bột dễ tiêu hóa

• Cơm mềm, cháo trắng là lựa chọn hàng đầu cho người viêm dạ dày, vì đây là những thực phẩm dễ tiêu hóa, ít gây áp lực lên dạ dày trong quá trình co bóp và hấp thu. Kết cấu mềm, lỏng của cháo còn giúp tạo lớp đệm bảo vệ niêm mạc dạ dày, hạn chế tiếp xúc trực tiếp với axit dịch vị.
• Khoai lang, khoai tây luộc chứa nhiều tinh bột dễ tiêu và chất xơ hòa tan, có tác dụng trung hòa bớt lượng axit dư thừa trong dạ dày, đồng thời cung cấp năng lượng ổn định mà không gây gánh nặng cho hệ tiêu hóa.

Nhóm tinh bột dễ tiêu hóa: Cơm mềm, cháo, khoai tây và khoai lang giúp cung cấp năng lượng, dễ tiêu hóa

2.2 Nhóm đạm dễ tiêu, ít chất béo

• Cá hấp, ức gà không da luộc cung cấp nguồn đạm chất lượng cao nhưng ít chất béo, giúp cơ thể dễ hấp thu mà không kích thích dạ dày tiết nhiều axit như khi tiêu hóa các loại thịt nhiều mỡ hoặc chế biến bằng cách chiên rán.
• Trứng hấp, luộc là nguồn đạm lành tính, mềm, dễ tiêu hóa, phù hợp với người đang trong giai đoạn niêm mạc dạ dày bị tổn thương cần được “nghỉ ngơi” khỏi các thực phẩm khó tiêu.
• Đậu hũ mềm cung cấp đạm thực vật dễ tiêu hóa, ít gây kích ứng, là lựa chọn thay thế phù hợp cho những bữa ăn cần giảm tải cho dạ dày.

Nhóm đạm dễ tiêu, ít chất béo: Cá, ức gà, trứng và đậu hũ là nguồn đạm phù hợp, ít gây áp lực cho dạ dày

2.3 Nhóm rau củ và trái cây hỗ trợ tiêu hóa

• Rau củ hấp, luộc, nấu canh hoặc súp giúp bổ sung vitamin, khoáng chất và chất xơ cần thiết mà không gây kích ứng niêm mạc như khi ăn rau sống hoặc chế biến nhiều dầu mỡ. Cách chế biến này còn giúp rau củ mềm hơn, giảm áp lực co bóp cho dạ dày.
• Chuối chín có tác dụng trung hòa axit dạ dày tự nhiên, đồng thời tạo lớp màng nhầy bảo vệ niêm mạc, giúp giảm cảm giác nóng rát và khó chịu.
• Đu đủ chín chứa enzyme papain hỗ trợ quá trình tiêu hóa protein, giúp giảm gánh nặng cho dạ dày trong việc phân giải thức ăn.

Nhóm rau củ và trái cây hỗ trợ tiêu hóa: Rau củ nấu chín, chuối và đu đủ giúp bổ sung chất xơ, vitamin và hỗ trợ tiêu hóa

2.4 Nhóm thực phẩm hỗ trợ kháng viêm, làm dịu niêm mạc

• Nghệ chứa curcumin – hoạt chất được biết đến với đặc tính kháng viêm, hỗ trợ làm lành các tổn thương ở niêm mạc dạ dày, thường được khuyến khích bổ sung ở mức độ vừa phải trong chế độ ăn của người viêm dạ dày.
• Mật ong có tính kháng khuẩn nhẹ, đồng thời giúp làm dịu cảm giác nóng rát ở vùng thượng vị, hỗ trợ quá trình phục hồi niêm mạc.
• Sữa chua không đường, ít béo cung cấp lợi khuẩn probiotic, giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột và hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn. Tuy nhiên, nên chọn loại không đường để tránh kích thích tiết axit dạ dày.
• Trà gừng với lượng vừa phải có thể giúp giảm cảm giác buồn nôn, đầy hơi thường gặp ở người viêm dạ dày, đồng thời hỗ trợ làm ấm bụng và cải thiện tiêu hóa.

Tỏi có thể hỗ trợ sức khỏe tiêu hóa và bảo vệ niêm mạc dạ dày

Lưu ý: Dù các thực phẩm trên được xem là phù hợp với người viêm dạ dày, mức độ dung nạp có thể khác nhau tùy cơ địa từng người. Nên bắt đầu với lượng nhỏ, theo dõi phản ứng của cơ thể trước khi bổ sung thường xuyên vào thực đơn.

3. Viêm dạ dày kiêng ăn gì?

Bên cạnh việc bổ sung các thực phẩm có lợi, người bệnh cũng cần tìm hiểu viêm dạ dày kiêng ăn gì và hạn chế một số nhóm thực phẩm có thể làm tình trạng viêm dạ dày trở nên nghiêm trọng hơn.

• Đồ chiên xào, cay nóng: Các món ăn nhiều dầu mỡ khiến dạ dày phải hoạt động vất vả hơn để tiêu hóa, trong khi đồ cay nóng (ớt, tiêu, mù tạt) trực tiếp kích thích niêm mạc, làm tăng cảm giác nóng rát và có thể khiến vết viêm loét lâu lành hơn.
• Đồ chua: Các loại trái cây có tính axit cao (cam, chanh, xoài xanh) hoặc thực phẩm lên men chua (dưa muối, cà muối) có thể làm tăng nồng độ axit trong dạ dày, gây kích ứng thêm cho niêm mạc đang tổn thương.
• Caffeine: Có trong cà phê, trà đặc, một số loại nước tăng lực, chất này kích thích dạ dày tiết nhiều axit hơn, đồng thời có thể gây cảm giác cồn cào, khó chịu ở vùng thượng vị.
• Rượu bia, thuốc lá: Đây là những tác nhân gây hại hàng đầu đối với niêm mạc dạ dày. Rượu bia trực tiếp bào mòn lớp nhầy bảo vệ dạ dày, trong khi thuốc lá làm giảm lưu lượng máu đến niêm mạc, cản trở quá trình phục hồi tổn thương.
• Thức ăn nhanh: Thường chứa nhiều dầu mỡ, chất bảo quản và gia vị đậm đặc, không chỉ khó tiêu hóa mà còn có thể làm rối loạn quá trình tiết axit dạ dày nếu sử dụng thường xuyên.

Hạn chế các thực phẩm lên men như dưa muối, cà muối, kim chi vì có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày

Chế độ dinh dưỡng hợp lý đóng vai trò hỗ trợ quan trọng trong quá trình kiểm soát viêm dạ dày, giúp giảm triệu chứng khó chịu và tạo điều kiện thuận lợi cho niêm mạc phục hồi. Tuy nhiên, chế độ ăn uống chỉ là một phần trong quá trình điều trị, người bệnh viêm dạ dày vẫn cần thăm khám và tuân thủ phác đồ điều trị cụ thể từ bác sĩ chuyên khoa để đạt hiệu quả tốt nhất.

Bệnh viện STO Phương Đông với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại, sẵn sàng đồng hành cùng bạn trong việc thăm khám, chẩn đoán và xây dựng phác đồ điều trị viêm dạ dày phù hợp.

Những câu hỏi thường gặp về chế độ dinh dưỡng cho người viêm dạ dày